Vendosja e flamurit shqiptar në Ditën e Flamurit në jug të Serbisë ka rikthyer në vëmendje debatin mbi trajtimin e identitetit të pakicave dhe kufijtë mes ligjit, sovranitetit dhe vetëpërcaktimit kulturor.

Më 23 janar, Enkel Rexhepi, kryetar i Këshillit Kombëtar Shqiptar në Serbi, mori një thirrje gjyqësore pas vendosjes së flamurit kuqezi në ndërtesën e Këshillit më 28 nëntor, datë që për shqiptarët shënon shpalljen e pavarësisë në vitin 1912.

Sipas ligjit serb për përdorimin e flamujve, flamujt e shteteve të huaja mund të vendosen në ndërtesa publike vetëm nëse flamuri serb valon krahas tyre. Duke qenë se flamuri shqiptar është identik me flamurin shtetëror të Shqipërisë, gjykata e trajtoi si simbol të huaj dhe e konsideroi shkelje të ligjit për pamjen dhe përdorimin e stemës, flamurit dhe himnit.

Rregulli zbatohet për çdo flamur të huaj në ndërtesa zyrtare, por në praktikë prek veçanërisht shqiptarët në Preshevë, Bujanoc dhe Medvegjë, pasi simboli i tyre etnik përkon me flamurin e një shteti tjetër.

Përfaqësuesit shqiptarë argumentojnë se flamuri kuqezi përfaqëson identitet kulturor dhe historik, jo deklarim besnikërie ndaj një shteti tjetër. Situata është përsëritur në vite: vendosje flamuri më 28 nëntor, ndërhyrje institucionale dhe reagime politike.

Në raste të tjera, pakica të ndryshme kanë përdorur variante të modifikuara të simboleve kombëtare për të shmangur konfliktin me ligjin. Shqiptarët nuk kanë zgjedhur këtë qasje, duke argumentuar se simboli i tyre është i lidhur ngushtë me historinë dhe identitetin e komunitetit.

Institucionet ndërkombëtare zakonisht i kanë trajtuar këto episode si çështje lokale, duke vlerësuar kuadrin ligjor të Serbisë për mbrojtjen e pakicave, por duke theksuar sfida në zbatimin praktik.

Çështja e flamurit vazhdon të mbetet një pikë tensioni mes interpretimit ligjor dhe perceptimit të identitetit kulturor në terren.